(BĐT) - Theo các tổ chức quốc tế, kinh tế Việt Nam đã lấy lại đà phục hồi ổn định, có thể đạt mức tăng trưởng 5,3% - 6,5% trong năm nay. Tuy nhiên, cần cẩn trọng trước những trở ngại và rủi ro đang gia tăng. Việc triển khai Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội cần có các tiêu chí rõ ràng và được giám sát chặt chẽ.
Phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội: Khởi đầu tốt, cẩn trọng trước rủi ro gia tăng

Ngân hàng Phát triển châu Á dự báo tăng trưởng tổng sản phẩm trong nước của Việt Nam đạt 6,5% năm 2022 và 6,7% năm 2023. Ảnh: Lê Tiên

Tại cuộc họp báo công bố báo cáo cập nhật kinh tế Việt Nam ngày 6/4, Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) dự báo tăng trưởng tổng sản phẩm trong nước (GDP) của Việt Nam đạt 6,5% năm 2022 và 6,7% năm 2023. Sự phục hồi có thể đạt được nhờ tỷ lệ tiêm chủng Covid-19 cao của Việt Nam, chuyển hướng tiếp cận linh hoạt hơn trong kiểm soát đại dịch, thương mại tiếp tục mở rộng và triển khai Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội của Chính phủ (Chương trình).

Ông Nguyễn Minh Cường, Chuyên gia kinh tế quốc gia của ADB cho rằng, Chương trình sẽ gia tăng đầu tư công, kích cầu nội địa, giúp tăng niềm tin của nhà đầu tư trong và ngoài nước về khả năng phục hồi kinh tế của Việt Nam.

Tuy nhiên, theo ông Cường, việc triển khai Chương trình đối mặt một số thách thức. Trước hết, tổng mức hỗ trợ lãi suất lên đến 40 nghìn tỷ đồng dự kiến sẽ thúc đẩy tổng cầu. Song, các doanh nghiệp vừa và nhỏ có thể không đáp ứng được các tiêu chí cho vay do tình hình tài chính và năng lực bị suy yếu vì đại dịch Covid-19.

Một mối quan ngại khác là chính sách hỗ trợ lãi suất có thể gặp rủi ro do các khoản vay bị sử dụng sai mục đích, bao gồm đầu tư vào các lĩnh vực rủi ro như chứng khoán hoặc bất động sản. Để tránh xảy ra tình huống này, cần có hướng dẫn rõ ràng và sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan hữu quan nhằm tăng cường giám sát việc thực hiện Chương trình.

Bên cạnh đó, theo vị chuyên gia của ADB, chính sách giảm thuế giá trị gia tăng 2% có thể tạo ra các tác động chuyển tiếp đáng kể và trên diện rộng nếu được thực hiện thành công. Tuy nhiên, thủ tục phức tạp có thể hạn chế khả năng tiếp cận của các doanh nghiệp đối với chính sách này.

Trước đó, ngày 5/4/2022, Ngân hàng Thế giới (WB) công bố Báo cáo cập nhật tình hình kinh tế Đông Á và Thái Bình Dương kỳ tháng 4/2022 với dự báo kinh tế Việt Nam tăng trưởng 5,3% trong năm 2022.

Theo ông Aaditya Mattoo, Chuyên gia kinh tế trưởng phụ trách khu vực Đông Á và Thái Bình Dương của WB, dự báo trên căn cứ vào chính sách sống chung với Covid-19, kết quả vững chắc của công nghiệp chế biến, chế tạo định hướng xuất khẩu và sự phục hồi nhu cầu trong nước.

Tuy nhiên, triển vọng trên đang đối mặt với những rủi ro gia tăng. Trong đó, điểm đáng chú ý là đà tăng trưởng chậm lại ở các đối tác thương mại chính cùng với tác động từ xung đột Nga - Ukraine.

Mặt khác, phục hồi kinh tế còn phụ thuộc vào tốc độ phục hồi nhu cầu tư nhân trong nước, hiện còn tương đối chậm. Giai đoạn lây nhiễm mạnh Covid-19 hiện nay có thể dẫn đến tạm thời gián đoạn cung lao động và sản xuất. Tuy nhiên, nếu Chính phủ triển khai gói hỗ trợ tài khóa mạnh mẽ thì sẽ giảm các tác động bất lợi với tăng trưởng kinh tế. Chính sách tiền tệ vẫn cần nới lỏng, nhưng phải tiếp tục thận trọng nhằm kiềm soát rủi ro trong khu vực tài chính.

Cùng quan điểm về triển vọng hồi phục tích cực của kinh tế Việt Nam, theo ngân hàng HSBC, Việt Nam đã có một khởi đầu tốt đẹp cho năm 2022 với GDP quý 1/2022 tăng trên 5% nhờ phục hồi trên diện rộng.

HSBC cho rằng, mặc dù tình hình lạc quan song các yếu tố cản trở tăng trưởng vẫn còn. Cụ thể, Việt Nam đang gặp một loạt thách thức trong bối cảnh giá nhiên liệu thế giới tăng cao, khiến chi phí đầu vào cho sản xuất, kinh doanh tăng. HSBC dự báo kinh tế Việt Nam tăng trưởng 6,2% trong năm 2022.

Về các trở ngại với đà hồi phục của nền kinh tế, tại Hội nghị trực tuyến về Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội với các địa phương ngày 5/4, Thủ tướng Phạm Minh Chính cho rằng, trong quý II, khó khăn, thách thức nhiều hơn là cơ hội và thuận lợi, nhất là liên quan tới giá cả, lạm phát, nguyên liệu đầu vào, thị trường biến động…

Thủ tướng nêu rõ một số nhóm nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu mà các bộ, ngành, địa phương phải tập trung triển khai thực hiện trong quý II năm 2022. Đó là: quyết liệt triển khai Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội, các nghị quyết của Chính phủ về cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, thúc đẩy đổi mới sáng tạo; tập trung giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn của nền kinh tế; tập trung lãnh đạo, chỉ đạo đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công…