(BĐT) - Từ việc xác định rõ nhu cầu đầu tư, cần lựa chọn được dự án mới để đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP) một cách bài bản. Việc thực hiện lựa chọn dự án PPP cần phải thay đổi tư duy từ cơ chế “xin cho” sang cơ chế “phục vụ”. Lựa chọn được dự án PPP tốt sẽ giúp thu hút được nhà đầu tư, tổ chức tín dụng cho vay, đặc biệt là thu hút các nhà đầu tư nước ngoài.
Thay đổi tư duy trong lựa chọn dự án PPP

Lựa chọn được dự án PPP tốt sẽ giúp thu hút các tổ chức tín dụng cho vay, các nhà đầu tư, đặc biệt là nhà đầu tư nước ngoài, vào lĩnh vực phát triển hạ tầng. Ảnh: Lê Tiên

Ông Nguyễn Đăng Trương, Cục trưởng Cục Quản lý đấu thầu thuộc Bộ Kế hoạch và Đầu tư, chia sẻ như trên tại Hội nghị trực tuyến đánh giá tình hình thực hiện nhiệm vụ 5 năm 2016 - 2020 và triển khai các nhiệm vụ trọng tâm năm 2021 của Bộ Kế hoạch và Đầu tư diễn ra cuối tuần qua.

Ngay sau khi Luật PPP được thông qua, Bộ Kế hoạch và Đầu tư đã khẩn trương xây dựng Dự thảo Nghị định quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành Luật PPP theo đúng quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật. Ngày 30/11/2020, hồ sơ Dự thảo Nghị định đã được Bộ Kế hoạch và Đầu tư trình Chính phủ xem xét, ban hành.

Dự thảo Nghị định tập trung hướng dẫn các nội dung được giao tại Luật PPP và một số biện pháp thi hành, gồm: lĩnh vực và quy mô đầu tư; cơ chế hoạt động của Hội đồng thẩm định dự án PPP; khảo sát sự quan tâm của nhà đầu tư, xác định hình thức lựa chọn nhà đầu tư; quy trình lựa chọn nhà đầu tư thông qua đàm phán cạnh tranh; các nội dung chuyển tiếp của Luật PPP; xác nhận hoàn thành và chuyển giao công trình, hệ thống hạ tầng dự án PPP; chấm dứt hợp đồng dự án PPP đúng thời hạn hoặc trước thời hạn; xử lý vi phạm trong đầu tư PPP. Bên cạnh đó, Dự thảo Nghị định thiết kế một số mẫu lập, thẩm định báo cáo nghiên cứu tiền khả thi, phê duyệt chủ trương đầu tư, phê duyệt dự án; hướng dẫn lập hợp đồng mẫu đối với các dự án PPP.

Ở thời điểm này, khi Luật PPP vừa có hiệu lực (từ ngày 1/1/2021), ông Nguyễn Đăng Trương lưu ý, Luật PPP đã có chủ trương dừng triển khai các dự án BT mới, theo đó, các bộ, ngành và địa phương cần xử lý dứt điểm các dự án BT đang thực hiện ở bước phát hành hồ sơ mời thầu, hồ sơ yêu cầu, đã ký kết hợp đồng và đang triển khai thực hiện, đảm bảo đáp ứng điều kiện chuyển tiếp theo quy định của Luật PPP và Nghị định hướng dẫn thi hành Luật PPP.

Bên cạnh đó, Luật PPP đã có quy định về việc áp dụng cơ chế chia sẻ giảm doanh thu và Nghị định hướng dẫn thi hành Luật PPP sẽ có hướng dẫn cụ thể, làm cơ sở để thu hút nhà đầu tư tham gia thực hiện dự án PPP. Tuy nhiên, bộ, ngành và địa phương cần lưu ý việc áp dụng cơ chế chia sẻ giảm doanh thu phải được quyết định từ bước phê duyệt chủ trương đầu tư dự án PPP; cùng với việc dự kiến nguồn lực để chia sẻ giảm doanh thu bảo đảm tính khả thi của các hợp đồng PPP được ký kết.

Về mặt thực thi, Lãnh đạo Cục Quản lý đấu thầu cho biết, năm 2021 là năm bản lề trong việc hoạch định và triển khai Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm 2021 - 2025. Do vậy, trong quá trình chuẩn bị kế hoạch đầu tư công trung hạn 5 năm tới, các bộ, ngành và địa phương cần xác định rõ nhu cầu đầu tư, nguồn lực từ ngân sách có thể huy động; từ đó xác định rõ được phần thiếu hụt và cần huy động từ khu vực tư nhân. Từ việc xác định rõ nhu cầu đầu tư, cần lựa chọn được dự án mới để đầu tư PPP một cách bài bản, thay đổi tư duy lựa chọn dự án. Các bộ, ngành, địa phương cũng cần chủ động trong bố trí nguồn lực để tham gia triển khai đầu tư theo phương thức PPP, bảo đảm các cam kết của phía Nhà nước tại hợp đồng dự án trong việc thực thi thanh toán cho các dự án đầu tư áp dụng loại hợp đồng BTL, BLT, hoặc thực hiện chia sẻ rủi ro. Tăng cường công khai minh bạch thông tin các dự án PPP đã, đang và sẽ thực hiện; đẩy mạnh xúc tiến đầu tư để thu hút sự quan tâm của thị trường. Bên cạnh đó, trong bối cảnh dịch Covid-19 tại các nước trên thế giới vẫn đang diễn biến phức tạp; các bộ, ngành và địa phương cần triển khai phương thức mới và sáng tạo, ứng dụng công nghệ thông tin trong xúc tiến đầu tư.

Cùng với sự nỗ lực của các cấp trong việc hoàn thiện khung thể chế, thì sự quan tâm, đồng hành của các bộ, ngành, địa phương cũng rất quan trọng, góp phần thúc đẩy mạnh mẽ các hoạt động quản lý đầu tư PPP trong thời gian tới, ông Nguyễn Đăng Trương nhấn mạnh.